Ένα από τα μεγαλύτερα έργα ηλεκτρικής υποδομής στην Ελλάδα αποκτά ευρωπαϊκή χρηματοδοτική στήριξη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε επιχορήγηση 228,9 εκατ. ευρώ για την πρώτη φάση της διασύνδεσης των Δωδεκανήσων με το ηπειρωτικό σύστημα, έργο που αναμένεται να αλλάξει τον τρόπο τροφοδοσίας των νησιών και να περιορίσει την εξάρτησή τους από πετρελαϊκή ηλεκτροπαραγωγή.
Η διασύνδεση των Δωδεκανήσων εντάσσεται στον Μηχανισμό Δανείων του Δημόσιου Τομέα και θα υλοποιηθεί σε δύο φάσεις. Η πρώτη, με εκτιμώμενο προϋπολογισμό 2,54 δισ. ευρώ, συνδυάζει την ευρωπαϊκή επιχορήγηση με δάνειο 1,53 δισ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και επιχορήγηση 534 εκατ. ευρώ από το ελληνικό Ταμείο Απανθρακοποίησης. Σύμφωνα με την CINEA, πρόκειται για τη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα ενιαία συνεισφορά του συγκεκριμένου ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού εργαλείου.
Ο άξονας Κόρινθος–Κως
Ο πυρήνας της πρώτης φάσης είναι μια υποβρύχια σύνδεση συνεχούς ρεύματος υψηλής τάσης (HVDC) ανάμεσα στην ηπειρωτική Ελλάδα και την Κω. Το έργο περιλαμβάνει δύο σταθμούς μετατροπής AC/DC και τις απαραίτητες υποδομές μεταφοράς, ώστε η Κως να ενταχθεί στο Ελληνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας.
Ο ΑΔΜΗΕ ανακοίνωσε στις 9 Νοεμβρίου την έναρξη του έργου της διασύνδεσης Κορίνθου–Κω και την υπογραφή συμβάσεων για τα υποβρύχια και υπόγεια καλώδια. Το καλωδιακό σύστημα έχει προϋπολογισμό 1,48 δισ. ευρώ, προβλεπόμενη ισχύ 1.000 MW και συνολικό μήκος περίπου 1.290 χιλιομέτρων. Οι έρευνες βυθού αποτελούν ένα από τα πρώτα στάδια πριν από την κατασκευή και την πόντιση.
Τι προβλέπει η δεύτερη φάση
Η δεύτερη φάση, η οποία δεν καλύπτεται από τη συγκεκριμένη ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, προβλέπει την προσθήκη συνδέσεων εναλλασσόμενου ρεύματος προς τη Ρόδο και την Κάρπαθο. Με την ολοκλήρωση του συνολικού σχεδιασμού, τα νησιά θα πάψουν να λειτουργούν ως ηλεκτρικά απομονωμένα συστήματα και θα μπορούν να τροφοδοτούνται από ένα μεγαλύτερο και πιο ευέλικτο δίκτυο.
Η μετάβαση αυτή έχει και άμεση οικονομική διάσταση. Τα αυτόνομα νησιωτικά συστήματα χρειάζονται τοπικές μονάδες παραγωγής και καύσιμα, ενώ η σύνδεση με την ηπειρωτική χώρα επιτρέπει την αξιοποίηση του μείγματος ηλεκτροπαραγωγής ολόκληρου του συστήματος. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνδέει το έργο με πιο ασφαλή και οικονομικά προσιτή παροχή ρεύματος για κατοίκους, επιχειρήσεις και τουριστικές δραστηριότητες.
Μείωση εκπομπών και χώρος για ΑΠΕ
Η πρώτη φάση εκτιμάται ότι θα μειώσει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 7,7 εκατ. τόνους σε ορίζοντα 25 ετών, δηλαδή περίπου 309.000 τόνους τον χρόνο. Παράλληλα, η σύνδεση δημιουργεί περισσότερο διαθέσιμο χώρο για την ενσωμάτωση αιολικής και ηλιακής παραγωγής, καθώς η ενέργεια δεν θα περιορίζεται αποκλειστικά στις δυνατότητες ενός μικρού τοπικού δικτύου.
Η επένδυση δεν σημαίνει ότι τα επιμέρους οφέλη θα εμφανιστούν άμεσα. Απαιτούνται τεχνικές μελέτες, αδειοδοτήσεις, θαλάσσιες εργασίες και τήρηση χρονοδιαγραμμάτων σε ένα σύνθετο έργο μεγάλης κλίμακας. Η χρηματοδοτική συμφωνία, ωστόσο, μειώνει ένα βασικό εμπόδιο και δίνει σαφέστερο πλαίσιο για την επόμενη φάση υλοποίησης.
Επιπτώσεις στην οικονομία των νησιών
Η CINEA εκτιμά ότι η πρώτη φάση θα δημιουργήσει 40 μόνιμες θέσεις εργασίας και θα στηρίξει βιώσιμες δραστηριότητες, από τον τουρισμό έως την ηλεκτροκίνηση και τη γαλάζια οικονομία. Η σταθερότερη ηλεκτροδότηση έχει ιδιαίτερη σημασία σε περιοχές όπου η ζήτηση αυξάνεται έντονα τους θερινούς μήνες, όταν λειτουργούν ξενοδοχεία, λιμάνια, μονάδες αφαλάτωσης και επιχειρήσεις εστίασης.
Παράλληλα, η ενιαία υποδομή μπορεί να περιορίσει την ανάγκη για νέες πετρελαϊκές μονάδες και τις μεταφορές καυσίμων προς τα νησιά. Το τελικό όφελος για τους καταναλωτές θα εξαρτηθεί από τον τρόπο με τον οποίο θα ενσωματωθεί το έργο στη λειτουργία της αγοράς και από την πορεία των χρεώσεων δικτύου. Η διασύνδεση είναι συνεπώς υποδομή ασφάλειας, καθαρής ενέργειας και μακροπρόθεσμου σχεδιασμού.


